Bayraklar ve Coğrafya

Türkiye İl Plaka Kodları Listesi: 01’den 81’e Bütün İller ve Kısa Tarihçesi

81 ilin plaka kodları tek tabloda. Kodlar neden alfabetik? Mersin neden 33, Şanlıurfa neden 63? 68 ve sonrası nasıl verildi? Tam liste ve açıklamalar.

· 3 dk okuma · MiniArena Ekibi

Türkiye'deki her aracın plakasının başında, aracın kayıtlı olduğu ili gösteren iki haneli bir sayı bulunur. Bu kodlar günlük hayatın öylesine bir parçası ki, çoğumuz birkaç tanesini düşünmeden söyleyebiliriz. Ama 81 ilin tamamını bilen pek az kişi vardır. Bu yazıda bütün listeyi tek tabloda topladık ve kodların arkasındaki mantığı açıkladık.

Tam liste

01–2728–5455–81
01 Adana28 Giresun55 Samsun
02 Adıyaman29 Gümüşhane56 Siirt
03 Afyonkarahisar30 Hakkari57 Sinop
04 Ağrı31 Hatay58 Sivas
05 Amasya32 Isparta59 Tekirdağ
06 Ankara33 Mersin60 Tokat
07 Antalya34 İstanbul61 Trabzon
08 Artvin35 İzmir62 Tunceli
09 Aydın36 Kars63 Şanlıurfa
10 Balıkesir37 Kastamonu64 Uşak
11 Bilecik38 Kayseri65 Van
12 Bingöl39 Kırklareli66 Yozgat
13 Bitlis40 Kırşehir67 Zonguldak
14 Bolu41 Kocaeli68 Aksaray
15 Burdur42 Konya69 Bayburt
16 Bursa43 Kütahya70 Karaman
17 Çanakkale44 Malatya71 Kırıkkale
18 Çankırı45 Manisa72 Batman
19 Çorum46 Kahramanmaraş73 Şırnak
20 Denizli47 Mardin74 Bartın
21 Diyarbakır48 Muğla75 Ardahan
22 Edirne49 Muş76 Iğdır
23 Elazığ50 Nevşehir77 Yalova
24 Erzincan51 Niğde78 Karabük
25 Erzurum52 Ordu79 Kilis
26 Eskişehir53 Rize80 Osmaniye
27 Gaziantep54 Sakarya81 Düzce

Neden alfabetik?

01'den 67'ye kadar olan kodlar, il trafik kodları belirlendiği dönemdeki 67 ilin alfabetik sırasına göre verilmiştir. Bu yüzden liste Adana ile başlar, Zonguldak ile biter. Bir ilin kodunu bilmiyorsan, adının alfabedeki yerine bakarak kabaca bir tahminde bulunabilirsin.

Kurala uymuyor gibi görünenler

Listede bazı iller "yanlış yerde" duruyormuş gibi görünür; aslında bunlar kodlar verildikten sonra adı değişen illerdir:

  • 33 Mersin: o dönemde ilin adı İçel'di; bu yüzden 32 Isparta ile 34 İstanbul arasında yer alır.
  • 46 Kahramanmaraş: adı Maraş iken kod aldı; Malatya ve Manisa'nın hemen ardından gelir.
  • 63 Şanlıurfa: eski adıyla Urfa; 62 Tunceli ile 64 Uşak arasına yerleşir.

Ayrıca alfabetik sıralamada o dönemin yazım ve sıralama alışkanlıkları geçerli olduğu için bazı harflerde küçük farklar görülebilir. Örneğin 31 Hatay ve 32 Isparta'nın ardından 33 İçel ve 34 İstanbul gelir.

68 ile 81 arası

67'den sonra kurulan iller, il oldukları sıraya göre numaralandı. 1989'da il olan Aksaray, Bayburt, Karaman ve Kırıkkale 68 ile 71 arasını aldı. 1990'da Batman ve Şırnak (72, 73), 1991'de Bartın (74), 1992'de Ardahan ve Iğdır (75, 76) il oldu. 1995'te Yalova, Karabük ve Kilis (77, 78, 79), 1996'da Osmaniye (80) ve 1999'da Düzce (81) listeye eklendi. Bu yüzden 68 ve sonrasında alfabetik bir düzen aramak boşunadır.

Plakanın geri kalanı ne anlatır?

İl kodundan sonra gelen harfler ve rakamlar, aracın kayıt sırasına ve türüne göre verilir. Bazı harf grupları belirli kurumlara ayrılabilir; resmî araçların, diplomatik araçların ve geçici kayıtlı araçların plakaları ise farklı renk ya da düzenlerle ayırt edilir. Plaka tahmin oyununda ise yalnızca il kodu sorulur, bu yüzden odaklanman gereken kısım ilk iki hanedir.

Plaka kodları neden bu kadar akılda kalıcı?

Plaka kodları Türkiye'de neredeyse bir kimlik kartı gibi kullanılır. Futbol taraftarlığından memleket sohbetlerine kadar pek çok yerde "biz 61'liyiz" ya da "o 35 plakalı araba" gibi ifadeler duyarız. Bu yüzden büyük şehirlerin kodları çoğumuzun aklındadır. Asıl zorluk, daha az konuşulan illerin kodlarındadır; oyunda puanı genellikle bunlar belirler.

Çalışma önerisi

Bu tabloyu her gün birkaç dakika gözden geçir ve her seferinde bir sütunu elinle kapatarak kendini test et. Daha ayrıntılı ezber teknikleri için plaka ezber teknikleri yazımıza, illerin haritadaki yerleri için de coğrafi bölgeler yazımıza göz atabilirsin.

İlgili yazılar